Παρασκευή 13 Ιουλίου 2012

Περί Δημοκρατίας


 Στην Ελλάδα, μας έμαθαν στα σχολειά, από τις αρχές τι είναι Δημοκρατία. Η μάλλον, για να τα λέμε τα πράγματα καλύτερα, τι θέλουμε να πιστεύουμε πως είναι Δημοκρατία. Εν προκειμένω, όπως και σε άλλες περιπτώσεις, έχουμε έναν όρο, ο οποίος δημιουργήθηκε, ενσαρκώθηκε και παγιώθηκε στην Αρχαία Ελλάδα, και συγκεκριμένα στην Αρχαία Αθήνα. Ας πάμε όμως να δούμε τι είναι η Δημοκρατία ουσιαστικά.
 Αφού ο θεσμός της Βασιλείας, έδωσε τη θέση του στην Αριστοκρατία και εκείνη στην Ολιγαρχία, ξεκίνησαν τα πρώτα ψήγματα για τη δημιουργία της Δημοκρατίας. Εκφραστής της ο Κλεισθένης, χωρίζει την Αθήνα σε δήμους και μοιράζει τις εξουσίες, δινοντας βήμα στο λαό, δημιουργώντας μάλιστα θεσμούς οπως η Εκκλησία του Δήμου, το λαϊκό δικαστήριο της Ιλιαίας κλπ. Η Δημοκρατία αυτή ήταν άμεση, και υπερτερούσε από κάθε άλλο πολίτευμα της αρχαιότητας, κάτι το οποίο φάνηκε και από την ακμή των Αθηνών. Γενικά, προσμετρώντας τα θετικά σαφώς μπορούμε να μιλήσουμε για ένα πολύ ελευθεριαζον καθεστώς.
Ξεκαθαρίζοντας λοιπον σε γενικες γραμμες τη Δημοκρατια οπως αυτη εκφραστηκε στην αρχαιοτητα, θα ήταν σοφο να εξετασουμε τα αποτελεσματα της σε αυτην την χρονικη περιοδο. Κρινοντας απο την γενική εικονα της Αθηναικης Δημοκρατιας οπως παρουσιαζεται σε βιβλια και σχολικα εγχειριδια, μπορούμε να πουμε πως δεν υπηρχε ουτε ενα ψεγαδι. Στο σημειο αυτό ομως η ελλειπης ιστορικη γνώση μπορεί να μας οδηγησει σε συγχυση για τον όρο, και την ποιοτητα του.
Αρχικά, οσο αμεση και αν ηταν η Δημοκρατια στην αρχαιοτητα, ο αποκλεισμος ατομων απο το σύνολο της πολης, ηταν κατι που της αφαιρούσε το δικαιωμα να ονομαζεται και "καθολικη". Δικαίωμα στην συμμετοχή στα κοινα και πολιτικα δικαιωματα ειχαν οσοι, ηταν καταγεγραμμενοι στα μητρώα της πόλης. Κατι τετοιο σημαινει πως δουλοι και μέτοικοι, καθως επίσης και κατοικοι της Αθήνας που δεν ηταν εκ πατρος και μητρος Αθηναίοι, ηταν αποκλεισμενοι απο τα κοινα. Επισης, η γυναίκα ηταν κατ΄οικον περιορισμενη, μια απλη αναπαραγωγικη μηχανη, αποκλεισμενη επισης απο την άσκηση των κοινων. Στην ακμη, επομενως του Αθηναικου Πολιτισμου, η Αθηνα μετρουσε 100.000 κατοίκους. Η στρατιωτική δύναμη ηταν 20.000 ανδρες, απο τους 35.000 στα μητρωα των Αθηνων ( οι υπόλοιποι δεν πολεμουσαν λογω ηλικιας, τραυματισμων, αναπηριων, ή εαν ηταν προστατες στην οικογένεια τους λογω απωλειας πατρος). Ουσιαστικά λοιπόν, η πολιτική εξουσία ασκούταν από 35.000 κατοίκους της πόλης, εκ των οποίων η αλήθεια είναι, όπως αναφέρει στο "Περί του Στεφάνου" ο Δημοσθένης, πως παρόλο που ήταν υποχρεωτική η συμμετοχή στα κοινά, υπήρχαν άτομα τα οποία δεν ήταν και τα πιο επιμελή σε αυτήν την υποχρέωση προς το κράτος.
Επίσης δεν πρεπει να παραβλέψουμε το γεγονός πως και ο χαρακτηρισμος της αρχαιας αθηναικης Δημοκρατίας, ως "άμεση" αντιμετωπιζει καποιους υφαλους. Αυτο απορεει απο το γεγονος πως στις συντριπτικά περισσοτερες περιπτωσεις η κοινη γνωμη διαμορφωνοταν απο τη δεινοτητα ενος ρητορα επομένως, ενω δυνητικα ειχαν ολοι βημα, ηταν μια συγκεκριμενη ομαδα πολιτικων ή ρητορων που ασκούσαν την εξουσια και δημιουργουσαν ρευματα μεσα στην πολη.
Τέλος, αναφορικά με τη σαθροτητα της Δημοκρατιας στην αρχαιοτητα εχω να προσθεσω, την αποψη που διαμορφώνεται απο Σωκρατη-Πλατωνα για το εν λογω πολιτευμα . Ο Πλατων, στα εργα του, (καθώς ο Σωκρατης δεν αφησε κατι γραπτο), αναφερεται στη Δημοκρατια χαρακτηριζοντας την ανάπηρο πολίτευμα, καθώς ρέπει προς την αναρχία (sic-Ο έχων νουν καταλαβαίνει τι εννοώ), και επίσης θα μπορούσαμε να πούμε πως δεν οδηγεί προς τις σωστές κατευθύνσεις. Αυτό ισχύει σε έναν πολύ μεγάλο βαθμό καθώς ο Πλάτωνας, μιλά για τον "ἁπαιδευτο  ὂχλο", ο οποίος συναποφασίζει για όλη την πόλη, πολλες φορες επειδη παρασύρεται απο τους προαναφερθέντες ρήτορες ή επειδή δεν έχουν την κατάλληλη Παιδεία, να οδηγηθούν στις σωστές αποφάσεις και επιλέγουν το τερπνόν, αντί του ωφελίμου.
Χωρίς να θέλω να σχολιάσω τη Δημοκρατία μετά την αρχαιότητα, καθώς στα Ελληνιστικά, Βυζαντινά, και Μεσαιωνικά χρόνια ο όρος πέθανε, βιάστηκε και καταπατήθηκε, θα πω μονάχα πως η αυθεντία του λαού, αντικαταστάθηκε απο αυτην της Εκκλησίας κατά βάση, και έτσι, δεν μπορούμε να εντοπίσουμε ούτε ενα δείγμα άμεσης -κατα τους μελετητές και οχι εμέ- Δημοκρατίας.
Και ερχόμαστε λοιπον στα Νεοτερα χρονια και πιο συγκεκριμενα στη συγχρονη εποχη. Πλεον μιλουμε πάλι για Δημοκρατια, και την ονομαζουμε Αντιπροσωπευτική. Το "αμεση" εδωσε τη θεση του στην "αντιπροσωπευτική". Η αντιπροσωπευτικη Δημοκρατια, που βασιζεται στις εκλογες. Στις εκλογες στις οποίες βασιζονται οι κυβερνησεις που εχουμε δει ξεκαθαρα ολοι στην πορεία του πλανητη πως δρουν και πως εχουν διαμορφωσει τη ζωη του συγχρονου ανθρωπου. Η αναλυτικοτερη αναφορα θα είναι γραφικη και κουραστικη. Το βλεπεις μονος σου αναγνωστη.. Το βλεπεις γυρω σου και στο ιδιο το πετσί σου.
Θα με ρωτήσεις, ποιος πρεπει να ασκει την εξουσια ; Θα σου απαντησω "Σιγουρα οχι ο οχλος." Και όταν λεω "οχλο" εννοω τον απαιδευτο και μη εχοντα κριτικη σκεψη οχλο. Που κατευθυνεται και γίνεται ερμαιο παραταξεων και προσωπων. Η ασκηση της εξουσιας πρεπει να ειναι συγκεντρωτικη. Και όχι, μην σκεφτεις Χουντες. Σκεψου μια Ολοκληρωτικη μεν εξουσια, ελεγχομενη ομως απο την Πνευματική Ηγεσια του τοπου. Οχι τους απροσωπους τεχνοκρατες. Την Πνευματικη Ηγεσια πλαισιωμένη σε λειτουργικα θεματα, (οικονομικα, στρατιωτικα) απο Τεχνοκρατες που θα ειναι επαρκώς πεπαιδευμενοι για ενα τετοιο λειτουργημα.
Αν για την ομαλή λειτουργια του τόπου, και την ευμάρεια του Έθνους, χρειάζεται κατι ολοκληρωτικό με βρίσκει σύμμαχό του. Δεν υποτάσσομαι, γίνομαι μέρος του και προχωρώ. Δεν είμαι έρμαιο. Δεν είμαι φερέφωνο. Δεν γίνομαι πιόνι. Απλώς συμμάχομαι.

ΥΓ. Οι απόψεις αυτές δεν έχουν σκοπό την προπαγάνδα καμιάς ιδεολογίας και κανενός μηχανισμού. Είναι απλές σκεψεις του γραφοντος.
ΥΓ2. Παρακινημένος σε αυτές τις ιδέες από την Πλάτωνος Πολιτεία.
ΥΓ3. Είναι πολύ εύκολο να είσαι αντι-. Είναι πολύ δύσκολο να είσαι όμως το άλλο συνθετικό του εκάστοτε αντι-.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου